Diyarbakır'ın tüm tarihi 24 dakikada — surların ardındaki beş bin yıl
PlaceTube'da aç YouTube'da izle
Bu videodaki yerler
- Diyarbakır Surları ▶ 0:00
Karacadağ bazaltından örülmüş, 5,5-5,8 km uzunluğunda, 82 burçlu ve dört kapılı kara sur. On yedi yüzyıldır şehrin etrafını sarıyor ve üzerinde 63 yazıt taşıyor.
- Hevsel Bahçeleri ▶ 1:06
Surun dibinden Dicle'ye inen yeşil şerit; yedi yüz hektar tutuyor, bostanları kavak sıraları böler, dut ağaçları ipekböceklerini besler, kumlu adalarında karpuz yetişir.
- İçkale ▶ 1:37
Dicle'nin kıvrımındaki yüksek kaya düzlüğünde, şehrin ilk yerleşiminin başladığı tepe; bugün müze yapılarını taşıyor, altındaki Amida Höyüğü birinci derece arkeolojik sit.
- Amida Höyüğü ▶ 2:09
İçkale'nin altındaki höyük; ilk kalenin MÖ 3000 dolaylarında Hurriler tarafından kurulduğu kabul ediliyor ve birinci derece arkeolojik sit.
- Dağkapı ▶ 6:59
İki yuvarlak burcu arasında İmparator Valentiniyanus'un Latince ve İkinci Theodosius'un Grekçe yazıtları ile Abbasi ve Mervani onarımlarının Arapça satırları duruyor.
- On Gözlü Köprü ▶ 9:11
1065'te Nizamüddevle Nasr'ın Dicle üzerinde kurdurduğu, on sivri kemerli, volkanik kara taştan 178 metrelik köprü; 2009'dan beri üzerinden araba geçmiyor.
- Ulu Cami ▶ 9:45
1091'de Melikşah'ın yükselttiği, planı Şam Emevi Camii'ni andıran cami; bazalt avlusu, Korint başlıklı iki katlı sütunları, taş aslanları, şadırvanı ve muvakkithanesiyle anlatılıyor.
- Ulu Beden Burcu ▶ 10:50
1208'de Artuklu hükümdarı Melik Salih Mahmud adına mimar İbrahim Cafer'in kurduğu büyük burç; yarı yüksekliğindeki kuşakta çift başlı kartal kabartması var.
- Yedi Kardeş Burcu ▶ 11:06
1208'de Ulu Beden ile birlikte sura eklenen iki büyük burçtan biri; Artuklu dönemi kabartmalarıyla anılıyor.
- Hazreti Süleyman Camii ▶ 12:11
Kanuni Sultan Süleyman'ın Karacadağ'dan getirttiği suyun bugün de aktığı cami.
- Deliller Hanı ▶ 12:26
1527'de Mardin Kapı'nın dibinde yükselen han; adı Hicaz'a giden hacılara yol gösteren kılavuzdan geliyor, bugün otel olarak kullanılıyor.
- Hasan Paşa Hanı ▶ 12:43
1570'lerde Sokullu Mehmed Paşa'nın oğlu Hasan Paşa döneminde kurulan, çevresi dükkânlarla sarılı han; 1816'da Buckingham burada beş yüze yakın pamuk baskıcısı görmüş.
- Surp Giragos Kilisesi ▶ 14:07
1883'te yeniden kurulan, yedi sunak ve on altı yuvarlak sütun üzerinde beş nefli Ermeni kilisesi; 2011'de ayine, 2022'de yeniden açıldı.
- Süryani Meryem Ana Kilisesi ▶ 14:38
Şehirdeki Süryani kiliselerinden biri; aynı mahallede çan sesi ile ezanın birlikte duyulduğu anlatılıyor.
- Mar Petyun Kilisesi ▶ 14:38
1681 tarihli Keldani kilisesi; Süryani Meryem Ana ile aynı mahallede yer alıyor.
- Tek Beden ▶ 16:47
1930'larda Dağkapı yanındaki duvarın yıkılmasından sonra gediğin kenarında tek başına kalan burç; adını bu yüzden alıyor.
- Diyarbakır Garı ▶ 17:04
Kasım 1935'te Yenişehir'de art deco üslubunda açılan istasyon; surların dışındaki ızgara planlı yeni şehrin parçası.
- Bakırcılar Çarşısı ▶ 17:52
Sur içindeki çarşı; çekiç sesinin eksik olmadığı, bakır işçiliğinin sürdüğü yer olarak anılıyor.
- Yenikapı Caddesi ▶ 20:35
Genişletilirken Surp Giragos Kilisesi'nin dükkânlarının yıkıldığı cadde.