DOĞU TÜRKİSTAN'DA CUMA NAMAZI - ÇİN UYGUR ÖZERK BÖLGESİ URUMÇİ KENTİ | MAYIS 2025 (2/2)
Taha Investigates - Taha Erel ·
PlaceTube'da aç YouTube'da izle
Bu videodaki yerler
- Urumçi Büyük Pazarı (Grand Pazar) ▶ 0:02
Taha, Urumçi'nin 'Grand Pazarı'nı bizim kapalı çarşıya benzetiyor; girişte sıkı güvenlik taramasından geçtiğini, pazarın çok büyük olduğunu ve üst katlarının da pazar olarak kullanıldığını anlatıyor.
- Erdaoqiao Camii ▶ 1:13
Pazarın içindeki bu caminin 1800'lerin sonunda inşa edildiğini, namaz vakti dışında müze gibi gezilebildiğini ve alt katında yüksek sesle müzik çalan bir eğlence yerinin bulunduğunu anlatıyor. Cuma namazını da burada kılıyor.
- Ak Mescit ▶ 1:50
Pazarın yakınındaki Ak Mescit'in ziyarete kapalı olduğunu, görevlinin yalnızca namaz vaktinde girilebileceğini söylediğini aktarıyor. Akşam ezanıyla girdiğinde ise arka tarafa yönlendirildiğini, caminin güzel ve temiz olduğunu ama ön safta namaza izin verilmediğini anlatıyor.
- Salar Camii ▶ 4:02
Ak Mescit'in karşısındaki bu caminin de kapalı olduğunu, yerel bir kadının ismini 'Mahmudi' gibi telaffuz ettiğini söylüyor.
- Pazar çevresindeki seyyar meyve ve kuruyemiş satıcıları ▶ 7:49
Seyyar satıcıdan erik ve kiraz alıyor; meyvelerin bal gibi tatlı olduğunu söylüyor. Bir başka yaşlı satıcıyla selamlaşmasını ve 'selamünaleyküm'e karşılık alamamasını İslam kimliğine yönelik baskıya bağlıyor.
- Büyük Pazar'ın çarşı sokakları ▶ 15:05
Cumaya bir saat kala çarşıyı dolaşıyor; oyuncak, tatlı, çörek, hediyelik eşya ve tekstil dahil her şeyin satıldığı, kapalı çarşı mantığında büyük bir çarşı olduğunu ve fiyatların Türkiye'ye göre uygun olduğunu anlatıyor.
- Erdaoqiao Camii'nde Cuma namazı ▶ 19:37
23 Mayıs 2025 Cuma günü namazı burada kılıyor; girişte pasaport fotoğraflarının çekildiğini, caminin güzel olduğunu, Kırgız ve Uygur cemaatle aynı dilde anlaştıklarını anlatıyor. Sonrasında dışarıda ezan okunmadığını, camide hiç Kur'an bulunmadığını ve cemaatin yaş ortalamasının 50 olduğunu not ediyor.
- Hotan Caddesi (Heytan Caddesi) ▶ 47:06
Uygurların ağırlıklı olduğu bu caddede Hotan Camii'ne girmek istiyor; görevlilerin kendisini dışarı attığını, telefonuna vurduğunu ve caminin kapısını kapattığını şaşkınlıkla anlatıyor.
- Hotan Camii ▶ 47:06
Hotan Caddesi'ndeki bu camiye namaz vaktine yakın girmek istediğini, fakat Uygur görevlilerin kendisiyle Uygurca konuşmadığını, fotoğraf çekmesine izin vermediğini ve kendisini iterek dışarı attığını anlatıyor.
- Kotan 2. Cadde ▶ 49:10
Kapalı bir yürüyüş yolu olan bu caddede sağlı sollu satış yerleri olduğunu, Hotan Caddesi gibi buraların da Uygur ağırlıklı mahalleler olduğunu söylüyor. Caddenin tamamının yemek, kahve, meyve ve sebze ağırlıklı olduğunu ekliyor.
- Hotan 2. Cadde'deki cami ▶ 51:09
Hotan 2. Cadde üzerinde gördüğü caminin girişini arıyor; girişteki görevli kısa süreliğine içeri girmesine izin veriyor.
- Tanrı Dağları ▶ 53:21
Kazakistan ve Kırgızistan'dan Çin'e uzanan bu dağların Türkler için mitolojik anlamı olduğunu, Türklerin buradan dünyaya yayıldığına inanıldığını anlatıyor. Urumçi'den otobüsle yaklaşık 1,5-2 saatte ulaşıldığını söylüyor.
- Cennet Gölü (Heavenly Lake) ▶ 53:55
Tanrı Dağları'ndaki bu cennet gölünü görmek için tura katıldığını, gölün deniz seviyesinden 1900 metre yüksekte olduğunu ve derinliğinin 60-100 metre arasında değiştiğini anlatıyor. Gölün etrafındaki 12,5 kilometrelik yürüyüş yolunu tamamlamaya çalışıyor.
- Urumçi Havaalanı ▶ 1:02:23
Sincan'dan ayrılıp Chengdu'ya gitmek üzere Urumçi Havaalanı'nda olduğunu, Çin'de her şeyin çok büyük olduğunu söylüyor.